Cần có định hướng dài hơi bảo vệ nhà cổ Đường Lâm, Hà Nội

Cần có định hướng dài hơi bảo vệ nhà cổ Đường Lâm, Hà Nội
Phá bỏ trong tiếc nuối 

Đầu tháng 12 vừa qua, gia đình bà Kiều Thị Thảo, thôn Đông Sàng đã dỡ bỏ ngói phần nhà cổ hơn 100 năm tuổi của mình (chung nhà với một gia đình khác) với mục đích tu bổ lại do đã xuống cấp, mặc dù năm 2011 được thành phố đầu tư gần 1 tỷ đồng tu bổ chung cho căn nhà hai hộ. Tuy nhiên, theo lời bà Kiều Thị Thảo, dù rất tiếc nuối nhưng gia đình vẫn phải dỡ bỏ. 
 
Ngôi nhà bà Kiều Thị Thảo, thôn Đông Sàng, làng cổ Đường Lâm đang bị phá dỡ. Ảnh: Đinh Thuận - TTXVN
 Ngôi nhà bà Kiều Thị Thảo, thôn Đông Sàng, làng cổ Đường Lâm đang bị phá dỡ. Ảnh: Đinh Thuận - TTXVN

Ngày 11/12, có mặt tại gia đình bà Kiều Thị Thảo, chúng tôi tận mắt chứng kiến một nửa ngôi nhà cổ thuộc phần sở hữu của nhà bà Thảo đang phá dỡ tan hoang. Toàn bộ mái ngói phía trước và một phần phía sau đã được dỡ bỏ, phần còn lại gồm khung gỗ, tường, cửa ra vào được bà dự định dỡ bỏ trong thời gian tới. Các cột gỗ trong nhà bị mối mọt không thể phục hồi. Trong khi đó, nửa nhà bên kia thuộc sở hữu của gia đình bà Nguyễn Thị Gan vẫn cổ kính với mái ngói nâu, khung cửa gỗ chắc chắn. Hai gia đình ngăn cách bằng tường tôn. 

Bên cạnh lý do xuống cấp, ngọn nguồn của việc phá bỏ này, do việc tranh chấp giữa gia đình bà và hai hộ dân khác mua chung căn nhà này. Bên cạnh việc tranh chấp ranh giới với gia đình bà Nguyễn Thị Gan, phần đất của gia đình bà Kiều Thị Thảo còn tranh chấp với gia đình ông Kiều Văn Lý. Gia đình bà Kiều Thị Thảo đã nộp hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lên UBND xã Đường Lâm hơn 10 năm trước. Tuy nhiên, cán bộ xã đã làm thất lạc hồ sơ gốc của bà nên hiện không có căn cứ để giải quyết chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình. 
Nếu chính quyền không có hướng bảo vệ những ngôi nhà cổ, rất có thể đây sẽ là tiền lệ dẫn đến nhiều ngôi nhà khác bị dỡ bỏ.
 Nếu chính quyền không có hướng bảo vệ những ngôi nhà cổ, rất có thể đây sẽ là tiền lệ dẫn đến nhiều ngôi nhà khác bị dỡ bỏ. 

Bên cạnh đó, bà Kiều Thị Thảo cũng không bằng lòng về việc trùng tu ngôi nhà vì cho rằng việc trùng tu không đảm bảo chất lượng. Trong khi các cơ quan trùng tu, bà cũng không nắm rõ chi phí đầu tư, cấu kiện được sửa chữa, không được ký bất kỳ văn bản nào liên quan đến việc trùng tu. 

Bà Kiều Thị Thảo mong muốn các cơ quan sớm giải quyết các tranh chấp, xác định mốc giới cho mảnh đất và nửa ngôi nhà cổ, có giấy sở hữu nhà đất và minh bạch về việc trùng tu. Bà cho rằng, nếu cơ quan chức năng không giải quyết triệt để sẽ dỡ toàn bộ ngôi nhà vào cuối năm nay. 

Cần sớm có hướng xử lý để giữ các ngôi nhà cổ 

Mặc dù không phải nhà cổ được xếp hạng nhưng ngôi nhà của gia đình bà Kiều Thị Thảo chung sở hữu nằm trong 99 ngôi nhà cổ loại 1 và loại 2 có niên đại từ 100 – 200 năm ở làng cổ Đường Lâm cần được ưu tiên đầu tư, tu bổ các ngôi nhà có giá trị đặc biệt. Năm 2016, ngôi nhà này nằm trong danh mục kiểm kê di tích của Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cần được bảo tồn. Việc phá dỡ ngôi nhà cổ của gia đình bà Kiều Thị Thảo là sự việc đáng tiếc, nguy cơ mất đi ngôi nhà cổ và có thể đây là tiền lệ phá bỏ nhiều ngôi nhà khác khi cơ quan chức năng không có giải quyết thấu đáo. 

Trao đổi về vấn đề này, ông Phạm Hùng Sơn, Trưởng Ban quản lý Di tích làng cổ Đường Lâm cho biết, gia đình bà Kiều Thị Thảo có ý định dỡ bỏ ngôi nhà nhiều năm nay vì cho rằng chính quyền chưa có giải quyết phù hợp với gia đình bà. Ban Quản lý đã động viên gia đình bà bảo tồn nhà để giữ được giá trị cho làng cổ Đường Lâm nhưng việc dỡ bỏ ngôi nhà vẫn tiếp diễn. 
 
Ngôi nhà bà Kiều Thị Thảo, thôn Đông Sàng, làng cổ Đường Lâm đang bị phá dỡ. Ảnh: Đinh Thuận - TTXVN
Ngôi nhà bà Kiều Thị Thảo, thôn Đông Sàng, làng cổ Đường Lâm đang bị phá dỡ. Ảnh: Đinh Thuận - TTXVN

Trước sự việc này, Ban Quản lý Di tích làng cổ Đường Lâm cùng UBND xã Đường Lâm đã đến lập biên bản, đồng thời giải thích rõ việc hạ giải ngôi nhà là vi phạm quy định bảo tồn di tích làng cổ Đường Lâm, đề nghị gia đình giữ nguyên hiện trạng. Ban Quản lý đã báo cáo UBND thị xã Sơn Tây để báo cáo Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Cục Di sản Văn hóa. Các cơ quan này cho biết, ngôi nhà này chưa được xếp hạng nhưng cũng đề nghị thị xã Sơn Tây vận động gia đình giữ lại nhà để bảo vệ giá trị quần thể nhà cổ ở Đường Lâm. 

Đối với việc tranh chấp ranh giới nhà đất của gia đình bà Kiều Thị Thảo, Phó Chủ tịch UBND thị xã Sơn Tây Phạm Văn Phong cho biết, theo quy định của Luật Đất đai, thị xã đã chỉ đạo UBND xã Đường Lâm hòa giải hai lần không thành. Theo quy định, nếu tranh chấp đất đai chưa có giấy tờ, có tài sản trên đất lại thuộc thẩm quyền của Tòa án, không thuộc thẩm quyền của cơ quan hành chính, thị xã đã hướng dẫn cho gia đình bà Thảo gửi đơn lên tòa án. Tuy vậy, gia đình chưa gửi mà thực hiện bằng việc dỡ bỏ ngôi nhà. Đó là vấn đề khó cho cơ quan chức năng, phải giải quyết tranh chấp xong mới cấp được giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. 

Việc này cũng đặt ra vấn đề cần có hướng bảo vệ các ngôi nhà cổ ở Đường Lâm một cách phù hợp. Ông Phạm Hùng Sơn, Trưởng Ban Quản lý Di tích làng cổ Đường Lâm cho biết đang đề nghị các cơ quan chức năng đặc biệt là Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Cục Di sản Văn hóa tháo gỡ giúp vấn đề này. Hiện, Ban Quản lý chỉ thực hiện tuyên truyền cho người dân hiểu giá trị của nhà cổ để giữ lại bảo tồn nhưng rất trăn trở khi người dân không tìm thấy lợi ích từ việc giữ gìn nhà cổ, người ra dễ dàng phá bỏ hoặc bán đi. 

Điều có thể thấy rõ, việc phá bỏ ngôi nhà cổ ảnh hưởng không nhỏ đến việc bảo tồn Di tích làng cổ Đường Lâm. Hơn bao giờ hết, thị xã Sơn Tây và các cơ quan quản lý văn hóa cần có những giải pháp kịp thời để giữ lại những vốn quý này.
Đinh Thị Thuận 
TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Văn hóa Chăm: 'Mỏ vàng' còn nhiều dư địa khai mở

Văn hóa Chăm: 'Mỏ vàng' còn nhiều dư địa khai mở

Là những địa phương sở hữu kho tàng văn hóa Chăm độc đáo và phong phú, những năm qua Khánh Hòa và Lâm Đồng đã có nhiều giải pháp để thu hút các nguồn lực đầu tư, tạo giá trị gia tăng từ kho tàng văn hóa.

Xây dựng văn hóa, con người trở thành sức mạnh nội sinh

Xây dựng văn hóa, con người trở thành sức mạnh nội sinh

Sau hợp nhất ba tỉnh Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ hiện trở thành địa phương có không gian văn hóa rộng lớn, hội tụ nhiều giá trị đặc sắc của vùng đất cội nguồn dân tộc, văn hóa đồng bằng Bắc Bộ và văn hóa miền núi Tây Bắc. 

Giữ hồn văn hóa Chăm từ những 'di sản sống'

Giữ hồn văn hóa Chăm từ những 'di sản sống'

Văn hóa Chăm là một bộ phận quan trọng trong nền văn hóa đa dạng của Việt Nam. Trải qua nhiều thế kỷ, hệ thống di sản văn hóa Chăm vẫn lưu giữ những giá trị độc đáo về lịch sử, kiến trúc, tín ngưỡng và đời sống cộng đồng.

Du lịch bền vững nhìn từ di sản Phật giáo Nam tông Khmer

Du lịch bền vững nhìn từ di sản Phật giáo Nam tông Khmer

Hàng trăm năm qua, những mái chùa Phật giáo Nam tông vừa là điểm tựa tín ngưỡng, vừa là nơi lưu giữ di sản của đồng bào Khmer. Giờ đây, khi “guồng quay” du lịch chạm đến từng phum sóc, những không gian thiêng liêng ấy nhanh chóng trở thành điểm đến đầy sức hút.

Biến khó khăn thành lợi thế, Tây Yên Tử chuyển mình mạnh mẽ

Biến khó khăn thành lợi thế, Tây Yên Tử chuyển mình mạnh mẽ

Đồng bào dân tộc Dao ở xã Tây Yên Tử (tỉnh Bắc Ninh) sở hữu nhiều di sản văn hóa đặc sắc. Thời gian qua, cấp ủy, chính quyền địa phương đã triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào người Dao, nhất là việc gìn giữ tiếng nói, trang phục, nghề thêu, dân ca và các nghi lễ truyền thống gắn với phát triển du lịch cộng đồng... Đây cũng là việc cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 7/1/2026 về phát triển văn hóa Việt Nam.

Không để mai một di sản văn hóa quý báu của cha ông

Không để mai một di sản văn hóa quý báu của cha ông

Câu lạc bộ múa dân tộc xã Nha Bích (thành phố Đồng Nai) ra đời năm 2021, đến nay đã thu hút 35 thành viên, chia thành nhóm múa đương đại và nhóm múa dân tộc. Đây là lực lượng nòng cốt đoàn kết, tập hợp thanh niên là người đồng bào dân tộc thiểu số xã Nha Bích.

Để di sản hát then, đàn tính tiếp tục truyền lửa trong thời đại công nghệ số

Để di sản hát then, đàn tính tiếp tục truyền lửa trong thời đại công nghệ số

Cao Bằng được biết đến là quê hương của hát then, đàn tính. Để lời then tiếng tính không chỉ vang lên ở mỗi nếp nhà, mà còn lan tỏa sâu rộng, những nghệ nhân, người truyền lửa cùng sự định hướng của ngành du lịch và chính quyền các cấp đã góp phần gìn giữ giá trị bền vững của quê hương giữa dòng chảy hiện đại.

Rà soát việc thực hiện khuyến nghị của UNESCO ở Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đăk Nông

Rà soát việc thực hiện khuyến nghị của UNESCO ở Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đăk Nông

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng đã phối hợp với các chuyên gia Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Việt Nam tổ chức khảo sát, đánh giá hiện trạng các tuyến, điểm trong vùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông. Đây là hoạt động quan trọng nhằm rà soát việc thực hiện các khuyến nghị của UNESCO, chuẩn bị cho kỳ tái thẩm định danh hiệu dự kiến diễn ra vào năm 2027.

Lan tỏa bản sắc, hình ảnh vùng cao Lai Châu

Lan tỏa bản sắc, hình ảnh vùng cao Lai Châu

Sáng 2/6, Ban tổ chức Cuộc thi sáng tác các tác phẩm văn học nghệ thuật viết về Lai Châu tổ chức lễ phát động cuộc thi với chủ đề “Lai Châu - Mạch nguồn văn hóa, tiềm năng, động lực phát triển”. Lễ phát động được tổ chức bằng hình thức trực tiếp kết hợp với trực tuyến từ điểm cầu tỉnh đến điểm cầu 36 xã, phường trong tỉnh.

Phật giáo Nam tông và sứ mệnh bảo tồn bản sắc văn hóa vùng đồng bào Khmer

Phật giáo Nam tông và sứ mệnh bảo tồn bản sắc văn hóa vùng đồng bào Khmer

Tại thành phố Cần Thơ, Phật giáo Nam tông tiếp tục thể hiện rõ vai trò trụ cột trong việc gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer. Không chỉ là điểm tựa tâm linh thiêng liêng, thiết chế này còn là không gian giáo dục, bảo vệ di sản và thắt chặt đại đoàn kết dân tộc.

Nhiều hoạt động trong 'Ngày hội gia đình' tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Nhiều hoạt động trong 'Ngày hội gia đình' tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Ngày 30/5, thông tin từ Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam cho biết, từ ngày 1 - 30/6, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) sẽ diễn ra các hoạt động tháng 6 với chủ đề “Ngày hội gia đình”, hướng tới chào mừng kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 - 28/6/2026).

Trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào S’tiêng

Trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào S’tiêng

Nhằm bảo tồn, gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn, xã Tân Hưng (thành phố Đồng Nai) vừa tổ chức công bố và trao Quyết định công nhận Câu lạc bộ Văn hóa truyền thống S’tiêng Tân Hưng. Câu lạc bộ được thành lập với 35 thành viên, trong đó Ban Chủ nhiệm gồm 7 thành viên do chị Điểu Thị Hồng giữ vai trò Chủ nhiệm.

Đồng cỏ bàng giúp ổn định cuộc sống người dân vùng biên giới Tây Nam

Đồng cỏ bàng giúp ổn định cuộc sống người dân vùng biên giới Tây Nam

Tận dụng nguồn nguyên liệu cỏ bàng sẵn có ở các vùng biên giới (giáp ranh Campuchia) thuộc tỉnh An Giang, người dân địa phương đã tạo ra nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ như, túi xách thời trang, giỏ, ví và nhiều loại vật dụng gia đình, đồ trang trí nội thất… tạo nguồn thu nhập, ổn định cuộc sống.

Văn hoá soi đường: Gìn giữ nhịp Xoan vùng đất Tổ từ mái trường

Văn hoá soi đường: Gìn giữ nhịp Xoan vùng đất Tổ từ mái trường

Là điểm sáng trong phong trào “Hát Xoan học đường” của tỉnh Phú Thọ, Trường Tiểu học Gia Cẩm, phường Việt Trì đã đưa những làn điệu Xoan cổ hòa vào nhịp sống học đường, để tiếng trống phách và câu hát giao duyên mỗi ngày ngân vang dưới mái trường gần 2.000 học sinh.

Đưa văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên đến với đất mỏ

Đưa văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên đến với đất mỏ

Ngày 28/5, Bảo tàng Đắk Lắk phối hợp với Bảo tàng - Thư viện tỉnh Quảng Ninh tổ chức khai mạc Triển lãm “Cồng chiêng Tây Nguyên - Thanh âm từ đại ngàn”. Sự kiện diễn ra tại Bảo tàng - Thư viện tỉnh Quảng Ninh đến hết ngày 28/6.

Đẹp nao lòng những cánh đồng lúa Sơn La

Đẹp nao lòng những cánh đồng lúa Sơn La

Cuối tháng 5, những cánh đồng lúa ở Sơn La mang đến vẻ đẹp say đắm lòng người, với sắc vàng của mùa lúa chuẩn bị chín cùng sắc xanh mướt trải dài khắp các bản làng của núi rừng Tây Bắc hùng vĩ, tạo nên bức tranh thiên nhiên yên bình, thơ mộng và đẹp đến nao lòng.

Trao truyền và phát huy văn hóa dân tộc trong trường học vùng biên

Trao truyền và phát huy văn hóa dân tộc trong trường học vùng biên

Giữa núi rừng biên giới Pà Vầy Sủ (Tuyên Quang), những điệu múa truyền thống, tiếng khèn, câu hát dân gian vẫn được các em học sinh nâng niu gìn giữ mỗi ngày. Từ mái trường vùng cao, tình yêu văn hóa dân tộc đang được thầy cô và cộng đồng bền bỉ trao truyền, góp phần gìn giữ mạch nguồn bản sắc nơi biên cương Tổ quốc.

Giữ gìn bản sắc dân tộc S’tiêng trong dòng chảy hiện đại

Giữ gìn bản sắc dân tộc S’tiêng trong dòng chảy hiện đại

Trong dòng chảy hiện đại, việc gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc thiểu số luôn là một hành trình nhiều tâm huyết. Với cộng đồng người S’tiêng tại Đồng Nai, những điệu múa, lời ca không chỉ là nét đẹp truyền thống mà còn là sợi dây kết nối các thế hệ. Suốt hơn ba năm qua, Câu lạc bộ văn hóa người S’tiêng BP đã trở thành nơi “giữ lửa” văn hóa, góp phần bảo tồn và phát huy những giá trị đặc sắc của dân tộc mình.

Vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19

Vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19

Sáng 24/5/2026, vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19 diễn ra sôi động tại sân vận động trung tâm xã Bắc Hà, thu hút hàng nghìn người dân và du khách đến theo dõi, cổ vũ. Đây là điểm nhấn đặc biệt trong chuỗi hoạt động Festival mùa Hè “Vang xa vó ngựa cao nguyên” năm 2026. 

Tòa Thánh Cao Đài Tây Ninh - điểm nhấn du lịch văn hóa độc đáo

Tòa Thánh Cao Đài Tây Ninh - điểm nhấn du lịch văn hóa độc đáo

Giữa vùng đất đầy nắng gió, Tòa Thánh Cao Đài Tây Ninh nổi bật với kiến trúc độc đáo, không gian thanh tịnh và những giá trị văn hóa đặc sắc. Không chỉ là trung tâm của đạo Cao Đài, nơi đây còn trở thành điểm đến hấp dẫn để du khách tìm hiểu tín ngưỡng, khám phá nét đẹp kiến trúc, văn hóa cũng như đời sống tinh thần đặc trưng của vùng Nam Bộ, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước mỗi năm.

Khai mạc Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026

Khai mạc Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026

Sáng 23/5, tại sân vận động trung tâm xã Bắc Hà, Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026 chính thức khai mạc, thu hút đông đảo người dân và du khách trong, ngoài tỉnh tham dự. Đây là hoạt động mở đầu cho chuỗi sự kiện văn hóa, thể thao, du lịch diễn ra đến hết ngày 31/5 với chủ đề “Vang xa vó ngựa cao nguyên”.