 |
| Cây Xăng bók được dựng trên sàn ngôi nhà. |
Lễ Xên Lẩu nó kéo dài gần 3 ngày 3 đêm và được tổ chức trong ngôi nhà sàn của ông Một. Từ sáng sớm những người được ông Một chữa khỏi bệnh được coi là con nuôi của ông Một khắp bản trên, mường dưới trên vai mang gùi gạo, con gà …đổ về nhà ông Một để chuẩn bị làm lễ. Mọi người không kể già trẻ, gái trai, chung tay thu dọn nhà cửa, đưa chăn đệm lên cao, cùng nhau dựng cây Xăng bók (giàn hoa).
Thanh niên trai tráng cùng nhau mổ lợn để chuẩn bị cho lễ “pông phí một” (cúng mời các thần linh). Sau khi mổ xong, lợn được cắt lấy các phần đầu, đuôi, lòng, tim gan mỗi thứ một ít rồi xếp lại thành hình con lợn để lên mâm cúng. Ngoài ra trên mâm lễ còn bày 3 bát gạo, 4 quả trứng gà, 7 chén rượu, trầu cau…
 |
| Cô gái Thái đang chuẩn bị mâm lễ với các món từ gà, cá, thịt, măng, hoa Ban. |
Bên cạnh đó, nhiều phần cúng khác cũng được thực hiện trong lễ hội như: “Tam phí hươn” (lễ cúng tổ tiên); Lễ cúng “đông tu xửa” (mời các thần linh về ăn cỗ, phù hộ cho dân bản, con cháu); Lễ “xống một” (tiễn đưa các thần linh về)… Phần quan trọng nhất của lễ hội là lễ cúng các con nuôi (tam khuốn lụk liệng). Các con nuôi sau khi mang lễ vật đến nhà ông Một, chia nhau ra mỗi gia đình một chỗ, tự mổ gà, vo gạo đồ xôi để chuẩn bị cho mâm lễ dâng lên cảm tạ ông Một đã chữa khỏi bệnh....
 |
| Ông Một thực hiện lễ cúng. |
Phần lễ và phần hội của “Xên lẩu nó” có sự đan xen với nhau, sau khi hoàn thành một phần lễ mọi người lại cùng nhau nhảy múa xung quanh cây Xăng bók. Ông Một trong trang phục lễ hội giả làm con khỉ chèo lên cây Xăng bók diễn trò bứt chuối ném xuống cho mọi người ăn, ông phá phách, giật tung mọi thứ trên cây Xăng bók, rồi ông nhảy xuống sàn nhà múa theo điệu ngửa 2 bàn tay tung lên biểu hiện tiến đưa các thần linh về trời cứ như thế được khoảng 20 - 30 phút rồi ông giật lấy khăn quận mấy vòng vào cây Xăng bók rồi buộc lại báo hiệu kết thúc lễ hội lúc này mọi người đều bỏ khăn và đạo cụ khác vào gốc cây Xăng bók rồi vỗ tay nhảy múa quanh cây.
Lễ hội Xên Lẩu nó là một hình thức sinh hoạt văn hóa tinh thần đặc sắc, là phong tục văn hóa đẹp từ ngàn xưa truyền lại, mang tính nhân văn cao cả của dân tộc Thái.
Theo Langvietonline.vn
